'Geniş tanımlı işsiz sayısı 12,6 milyon kişi'
DİSK-AR'ın araştırmasına göre geniş tanımlı işsiz (atıl işgücü) sayısı Mayıs 2025 döneminde 12,6 milyon kişiye ulaştı.
DİSK-AR'ın araştırmasına göre geniş tanımlı işsiz (atıl işgücü) sayısı Mayıs 2025 döneminde 12,6 milyon kişiye ulaştı.
DİSK-AR tarafından TÜİK verilerinden yararlanarak yapılan hesaplamaya göre mevsim etkisinden arındırılmış geniş tanımlı işsiz sayısı ise Mayıs 2025 döneminde 12 milyon 606 bin kişi olarak gerçekleşti. Pandemi döneminde geniş tanımlı işsiz sayısının en yüksek olduğu ay Ocak 2021’di. Ocak 2021’de dar tanımlı işsizlik oranı yüzde 12,3 ve işsiz sayısı 3,9 milyondu. Bu dönemde geniş tanımlı işsizlik oranı yüzde 29 ve geniş tanımlı işsiz sayısı ise 10,5 milyondu.
Rapora göre, Mayıs 2025’te geniş tanımlı işsiz sayısı pandeminin en yüksek olduğu dönemden 2 milyon 137 bin kişi yüksek hesaplandı. Mayıs 2024 ve Mayıs 2025 arası bir yıllık dönemde dar tanımlı işsizlik azalmış olarak açıklansa da geniş tanımlı işsizlikte ciddi artış yaşandı. Mayıs 2024’te yüzde 25,4 olan geniş tanımlı işsizlik oranı son bir yılda 5,6 puan arttı. Mayıs 2024’te 10,1 milyon olan geniş tanımlı işsiz sayısı Mayıs 2025’te 12,6 milyon oldu. Böylece geniş tanımlı işsiz sayısında bir yıllık artış 2 milyon 472 bin oldu.
Eksik istihdam
Zamana bağlı eksik istihdam kapsamındaki artış sürüyor. Haftalık 40 saatten daha az çalışan ve imkânı olması durumunda daha çok çalışmayı isteyenlerin zamana bağlı eksik istihdam edilenlerin sayısı son bir yılda 3 milyon 236 binden 4 milyon 375 bine yükselerek 1 milyon 139 bin kişi arttı. Yaklaşık 4,4 milyon kişi haftalık 40 saatten az çalışıyor ve daha fazla çalışmak istiyor.
Zamana bağlı eksik istihdamdaki artış geçim sıkıntısının sonucu olarak ortaya çıkıyor. Potansiyel işgücü sayısı son bir yılda 1 milyon 391 bin kişi artarak 3 milyon 869 binden 5 milyon 260 bine yükseldi. Başka bir ifadeyle Mayıs 2025 itibarıyla Türkiye’de 5,3 milyona yakın kişi, çalışmak istemesine rağmen iş bulamıyor. Araştırmaya göre, dar tanımlı işsizlik dışındaki bütün işsizlik türleri yükseliyor.
Geniş tanımlı işsizlik (âtıl işgücü) erkeklerde yüzde 25 kadınlarda ise yüzde 40,8 olarak hesaplandı. Geniş tanımlı kadın işsizliği ile geniş tanımlı erkek işsizliği arasındaki fark 15,8 puan.
Sadece yüzde 15,4'ü işsizlik ödeneği alabiliyor
Rapordaki bir başka sonuçta işsizlik ödeneğine ilişkin. Buna göre TÜİK’in resmi dar tanımlı işsizlerin ezici çoğunluğu işsizlik ödeneğinden yararlanamıyor. İşsizlik ödeneğinden yararlanma koşullarının ağır olması ve işsizlik sigortası kaynaklarının amacı dışında kullanılması sebebiyle işsizlerin büyük çoğunluğu işsizlik ödeneğinden yararlanamıyor.
Mayıs 2025’te TÜİK toplam dar tanımlı işsiz sayısını 2 milyon 972 bin kişi olarak açıkladı. İŞKUR’un Mayıs 2025 İşsizlik Sigortası Bültenleri verilerine göre ise bu ayda işsizlik ödeneği alabilenlerin sayısı 457 bin 244. Böylece Mayıs 2025’te resmi işsizlerin sadece yüzde 15,4’ü işsizlik ödeneği alabildi. Yaklaşık 2,6 milyon işsiz işsizlik ödeneğinden yoksun kaldı. Bu da işsizlerin yüzde 84,6’sının işsizlik ödeneği alamadığı anlamına geliyor.