ÇEKÜL Vakfı'ndan ormanları korumak için öneriler

Çevre ve Kültür Değerlerini Koruma ve Tanıtma Vakfı (ÇEKÜL) giderek artan Orman yangınları konusunda “toplumsal bir kanıksama” oluşma başladığı ve radikal önlemler alınması uyarısında bulundu. 

ÇEKÜL Vakfı Yönetim Kurulu Üyesi Prof. Dr. Ünal Akkemik soğukkanlı bir yaklaşımla bilimsel temellere dayalı radikal çözümlere ihtiyaç duyulduğunu belirterek, orman yangınları ile mücadele için önerilerini açıkladı. 

Akkemik, ‘’Artan orman yangınları hayatımızın bir parçası değil. Ormanlarımız yanarken ve bu yangınlar yerleşim alanlarına sıçrarken, toplumsal olarak sanki bir kanıksama da yaşamaya başlıyoruz. 2021 yılındaki büyük yangından sonra yükselen toplumsal duyarlılık, görece de olsa önlem alınmasında yetkililere baskı uygulanmasını sağlamıştı” dedi. 

Akkemik, özellikle batıdaki sahil kentlerine göçün artması ile büyüyen yerleşim alanlarının ormanların içine doğru yayılmasının orman yangınlarının boyutunu ve niteliğini değiştirdiğini kaydetti. 

Orman yangınlarının yüzde 95’inin insan etkisiyle, sadece yüzde %5’nin ise doğal sebeplerden oluştuğunu ifade eden Akkemik ekosistemin doğal döngüsünü sekteye uğratılmasının da yangınla mücadeleyi zorlaştırdığını söyledi. 

Orman bölge müdürlükleri ile büyükşehirler arasında koordinasyon eksikliği yaşandığını da belirten Ünal Akkemik orman yangınlarının başlıca nedenlerini ise şöyle açıkladı:

“Orman alanlarının Cumhurbaşkanlığı kararnameleriyle orman dışına çıkarılması, orman alanlarının rant kaynağı olarak görülmesi, yatırımların ormanlık alanlarda verilen izinlerle devam etmesi,

İnsanların yeterince duyarlı, dikkatli, bilinçli olmaması,

Yangın önleyici çalışmaların yetersiz olması,

Teknik donanımın yetersiz olması,

Orman bölge müdürlükleri ve büyükşehir belediyeleri arasındaki koordinasyon eksikliği”

Radikal çözümler üretilmeli

“Sadece ormanlık alanları değil kentleri, kırsal mirası, arkeolojik mirası, doğal mirası koruyacak acil eylem planını geliştirmemiz gerekiyor’’ diyen Akkemik ÇEKÜL Vakfı’nın orman yangınlarının önlenmesi için hazırladığı önerileri şöyle sıraladı:

“-Var olan orman alanlarımızın “orman” vasfı devam etmeli. İnsan eylemi içeren imar izinleri verilmemeli. (Madencilik, dinlenme-konaklama tesisleri, enerji tesisleri gibi)

-Enerji nakil hatları ormanlardan geçirilmemeli, mutlaka geçirilmek zorundaysa düzenli bakımları yapılmalı. Kesinlikle denetim mekanizması işlemeli.

-Orman yangını risklerini gösteren teknolojik donanımlarla bilimsel verileri kullanarak stratejik planlar hazırlanmalı ve tüm yetkili kesimlerle, sivil örgütlerle, halkla paylaşılmalı.

-İlgili bakanlıklarda ve alt birimlerinde işin ehli, uzman kadrolar görev almalı.

-İklim değişikliği nedeniyle yaz aylarının uzaması, sıcaklığın artması ve nemin düşmesiyle yangın riski taşıyan bölgelerde ormanlık alanlara girişler yasaklanmalı. Kesinlikle denetim mekanizması işlemeli.

-Ormanların koruyucusu olan orman köylüleri desteklenmeli, yaşam kültürleri korunmalı.

-Büyük kentler ve ormanlar arasında tampon bölgeler yaratılmalı.

-Yerel yönetimler ve orman bölge müdürlükleri işbirliği geliştirmeli, eylem planı hazırlamalı.

-Toplumda, doğayı koruma bilincinin geliştirilmesi için eğitim seferberliği başlatılmalı. Bilim insanları, uzmanlar ve ilgili sivil örgütlerle işbirliği yapılmalı.

-Yerel ve merkezi yönetimlerin alanda çalışan birimleri güçlendirilmeli, yetkinlik kazanmalı.”